مجله شناخت، رفتار، یادگیری در دست انتشار 1406 02 01 Education Program at Farhangian University of Guilan in Solving a Non-Routine Mathematical Problem According to Diploma Type بررسی و مقایسه عملکرد دانشجو-معلمان رشته کارشناسی آموزش ابتدایی دانشگاه فرهنگیان گیلان در حل یک مسئله غیرمعمول ریاضی با توجه به نوع دیپلم 1 20 FA منصوره موسی پور دانشیار، گروه آموزش رياضی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران. ابوالفضل رفیع پور دانشیار بخش آموزش ریاضی، دانشکده ریاضی و کامپیوتر، دانشگاه شهید باهنر کرمان و گروه پژوهشی آموزش ریاضی، پژوهشکده ریاضی ماهانی، پژوهشگاه افضلی‌پور، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران. Journal Article 1404 09 28 <p>This study aimed to examine and compare the performance of student-teachers in the Bachelor of Elementary Education program at Farhangian University of Guilan in solving a non-routine mathematical problem involving the addition of numbers according to their high-school diploma type. This descriptive-survey study was conducted among all 215 first-year female student-teachers enrolled in the Bachelor of Elementary Education program at Farhangian University of Guilan during the 2024–2025 academic year. The final sample comprised 160 participants selected through proportional cluster random sampling, including 70 students with literature and humanities diplomas, 60 with experimental sciences diplomas, and 30 with mathematics-physics diplomas. Data were collected using a non-routine mathematical problem in the content area of addition. Participants’ responses were coded into six problem-solving levels: non-response, purely additive, transition, procedural, novice, and mature. The Kolmogorov–Smirnov test was applied to assess normality, and because the data were non-normally distributed, the Kruskal–Wallis test was used in SPSS to compare performance across diploma groups. The Kruskal–Wallis test revealed a statistically significant difference in non-routine problem-solving performance among student-teachers with literature and humanities, experimental sciences, and mathematics-physics diplomas (H=13.644, df=2, p=.001). The mean ranks were 66.03 for literature and humanities, 88.49 for experimental sciences, and 98.28 for mathematics-physics. Thus, student-teachers with mathematics-physics diplomas demonstrated the highest performance, whereas those with literature and humanities diplomas exhibited the lowest performance. Diploma type was significantly associated with student-teachers’ ability to solve the non-routine mathematical problem. The superior performance of the mathematics-physics group suggests that the extent and nature of mathematics education at the upper-secondary level may contribute to subsequent problem-solving preparedness. Accordingly, teacher-education programs should place greater emphasis on developing higher-order thinking and non-routine problem-solving skills and provide student-teachers with more systematic opportunities to engage with such problems.</p> <p>هدف پژوهش حاضر، بررسی و مقایسه عملکرد دانشجو-معلمان رشته کارشناسی آموزش ابتدایی دانشگاه فرهنگیان گیلان در حل یک مسئله غیرمعمول ریاضی در حوزه محتوایی جمع اعداد بر اساس نوع دیپلم آنان بود. پژوهش حاضر با روش توصیفی-پیمایشی انجام شد. جامعه آماری شامل تمامی 215 دانشجو-معلم دختر سال اول رشته کارشناسی آموزش ابتدایی دانشگاه فرهنگیان گیلان در سال تحصیلی 2024–2025 بود. نمونه پژوهش شامل 160 نفر بود که به روش تصادفی خوشه‌ای متناسب با حجم جامعه انتخاب شدند؛ از این تعداد، 70 نفر دارای دیپلم ادبیات و علوم انسانی، 60 نفر دارای دیپلم علوم تجربی و 30 نفر دارای دیپلم ریاضی-فیزیک بودند. ابزار گردآوری داده‌ها یک مسئله غیرمعمول ریاضی در حوزه جمع اعداد بود. پاسخ‌ها بر اساس چارچوب حل مسئله در شش سطح «بدون جواب»، «صرفاً جمعی»، «انتقالی»، «رویه‌ای»، «مبتدی» و «خبره» کدگذاری شدند. برای بررسی نرمال بودن توزیع داده‌ها از آزمون کولموگروف–اسمیرنوف و برای مقایسه عملکرد سه گروه از آزمون کروسکال–والیس در نرم‌افزار SPSS استفاده شد. نتایج آزمون کروسکال–والیس نشان داد تفاوت معناداری بین عملکرد دانشجو-معلمان دارای دیپلم ادبیات و علوم انسانی، علوم تجربی و ریاضی-فیزیک در حل مسئله غیرمعمول وجود داشت (H=13.644, df=2, p=.001). میانگین رتبه عملکرد برای گروه ادبیات و علوم انسانی 66.03، علوم تجربی 88.49 و ریاضی-فیزیک 98.28 بود؛ بنابراین، دانشجو-معلمان دارای دیپلم ریاضی-فیزیک بالاترین و دانشجو-معلمان دارای دیپلم ادبیات و علوم انسانی پایین‌ترین عملکرد را نشان دادند. نوع دیپلم با تفاوت معنادار در توانایی حل مسئله غیرمعمول دانشجو-معلمان همراه بود و برتری گروه ریاضی-فیزیک نشان می‌دهد میزان و ماهیت آموزش ریاضی در دوره متوسطه دوم می‌تواند در آمادگی حل مسئله دانشجو-معلمان نقش داشته باشد؛ ازاین‌رو، تقویت آموزش مهارت‌های تفکر و حل مسئله و فراهم‌کردن مواجهه بیشتر دانشجو-معلمان با مسائل غیرمعمول در برنامه‌های آموزشی دانشگاهی و دوره‌های توانمندسازی توصیه می‌شود.</p> https://journalcbl.com/index.php/jcbl/article/download/344/361