مجله شناخت، رفتار، یادگیری در دست انتشار 1406 01 01 Predicting Social Anxiety Based on Parenting Styles and the Quality of Peer Relationships: The Mediating Role of Attachment Disorder Among Lower-Secondary School Students in Shiraz پیش‌بینی اضطراب اجتماعی بر اساس سبک‌های فرزندپروری و کیفیت ارتباط با همسالان با توجه به نقش واسطه‌ای اختلال دلبستگی در دانش‌آموزان مقطع متوسطه اول شهر شیراز 1 21 FA ملیکا غلامی ابنوی کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی کودک و نوجوان گروه روانشناسی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران زهراء آذری استادیار، گروه روانشناسی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران Journal Article 1405 01 24 <p>This study aimed to predict social anxiety based on parenting styles and the quality of peer relationships by examining the mediating role of attachment disorder among lower-secondary school students in Shiraz. This applied study employed a descriptive-correlational design based on structural equation modeling. The statistical population comprised all lower-secondary school students in Shiraz during the 2025–2026 academic year. Using multistage cluster sampling, 250 students were selected, and valid data from 247 participants were analyzed. Data were collected using the Jerabek Social Anxiety Questionnaire, Choo and Chung’s Perceived Peer Relationship Scale, the Randolph Attachment Disorder Questionnaire, and Baumrind’s Parenting Styles Questionnaire. Pearson correlation analysis, path analysis, and bootstrap testing were conducted using SPSS 27 and AMOS. Peer relationship quality was negatively and significantly correlated with social anxiety and attachment disorder, whereas permissive and authoritarian parenting were positively and significantly correlated with both variables. Authoritative parenting was negatively associated with social anxiety and attachment disorder, while attachment disorder was positively associated with social anxiety. The structural model demonstrated an acceptable fit (CMIN/DF=1.74, RMSEA=0.05, CFI=0.99, GFI=0.98). Attachment disorder had a significant positive effect on social anxiety (β=0.52, p&lt;0.001). Bootstrap analysis further indicated significant indirect effects of authoritarian parenting (β=0.07, p=0.04), permissive parenting (β=0.09, p=0.01), authoritative parenting (β=-0.08, p=0.003), and peer relationship quality (β=-0.35, p&lt;0.001) on social anxiety through attachment disorder. Attachment disorder constitutes an important psychological mechanism through which parenting styles and peer relationship quality influence adolescents’ social anxiety. Interventions designed to strengthen secure attachment, promote authoritative parenting practices, and improve supportive peer relationships may therefore contribute to the prevention and reduction of social anxiety among lower-secondary school students.</p> <p>پژوهش حاضر با هدف پیش‌بینی اضطراب اجتماعی بر اساس سبک‌های فرزندپروری و کیفیت ارتباط با همسالان، با در نظر گرفتن نقش واسطه‌ای اختلال دلبستگی در دانش‌آموزان مقطع متوسطه اول شهر شیراز انجام شد. این پژوهش کاربردی با طرح توصیفی-همبستگی و مبتنی بر مدل‌سازی معادلات ساختاری انجام شد. جامعه آماری شامل تمامی دانش‌آموزان مقطع متوسطه اول شهر شیراز در سال تحصیلی ۱۴۰۴–۱۴۰۵ بود که از میان آنان ۲۵۰ نفر با روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب شدند و داده‌های معتبر ۲۴۷ نفر تحلیل شد. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه اضطراب اجتماعی جرابک، مقیاس ادراک از ارتباط با همسالان چو و چانگ، پرسشنامه اختلال دلبستگی راندولف و پرسشنامه سبک‌های فرزندپروری بامریند بود. داده‌ها با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون، تحلیل مسیر و آزمون بوت‌استرپ در نرم‌افزارهای SPSS-27 و AMOS تحلیل شدند. ارتباط با همسالان با اضطراب اجتماعی و اختلال دلبستگی رابطه منفی معنادار داشت، در حالی که سبک‌های فرزندپروری سهل‌گیر و استبدادی با هر دو متغیر رابطه مثبت معنادار نشان دادند. سبک اقتدار منطقی با اضطراب اجتماعی و اختلال دلبستگی رابطه منفی معنادار داشت و اختلال دلبستگی نیز با اضطراب اجتماعی رابطه مثبت معناداری نشان داد. مدل ساختاری از برازش مطلوبی برخوردار بود (CMIN/DF=1.74، RMSEA=0.05، CFI=0.99، GFI=0.98). اختلال دلبستگی اثر مثبت معناداری بر اضطراب اجتماعی داشت (β=0.52، p&lt;0.001). همچنین، اثرات غیرمستقیم سبک استبدادی (β=0.07، p=0.04)، سبک سهل‌گیر (β=0.09، p=0.01)، سبک اقتدار منطقی (β=-0.08، p=0.003) و کیفیت ارتباط با همسالان (β=-0.35، p&lt;0.001) بر اضطراب اجتماعی از طریق اختلال دلبستگی معنادار بود. اختلال دلبستگی سازوکاری واسطه‌ای در انتقال اثر سبک‌های فرزندپروری و کیفیت ارتباط با همسالان به اضطراب اجتماعی نوجوانان است؛ بنابراین، بهبود پیوندهای دلبستگی، تقویت فرزندپروری اقتدار منطقی و ارتقای روابط حمایتی با همسالان می‌تواند در پیشگیری و کاهش اضطراب اجتماعی مؤثر باشد.</p> https://journalcbl.com/index.php/jcbl/article/download/484/315