بررسی نقش تابآوری و کمالگرایی در پیشبینی فرسودگی تحصیلی در دانشجویان
کلمات کلیدی:
کمالگرایی, تابآوری, فرسودگی تحصیلی, دانشجویانچکیده
پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش تابآوری و کمالگرایی در پیشبینی فرسودگی تحصیلی در دانشجویان دختر دانشگاههای دولتی شهر تهران انجام شد. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، توصیفی ـ همبستگی بود. جامعه آماری شامل دانشجویان دختر شاغل به تحصیل در مقاطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری دانشگاههای دولتی شهر تهران در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ بود که از میان آنان ۴۵۰ نفر به روش نمونهگیری در دسترس انتخاب شدند. برای گردآوری دادهها از پرسشنامه فرسودگی تحصیلی مسلش، پرسشنامه کمالگرایی هیل و مقیاس تابآوری کانر و دیویدسون استفاده شد. دادهها با استفاده از همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه تحلیل شدند. نتایج تحلیل واریانس مدل رگرسیونی نشان داد که مدل پیشبینی فرسودگی تحصیلی بر اساس تابآوری و کمالگرایی معنادار است (F=222.269, p=0.001). همچنین مقدار مجموع مجذورات رگرسیون و کل نشان داد که این دو متغیر در مجموع حدود ۴۹/۹ درصد از واریانس فرسودگی تحصیلی را تبیین میکنند. نتایج ضرایب رگرسیون نشان داد که تابآوری پیشبین منفی و معنادار فرسودگی تحصیلی است (B=-0.317, β=-0.569, t=-12.396, p=0.001)، در حالی که کمالگرایی پیشبین مثبت و معنادار فرسودگی تحصیلی بود (B=0.104, β=0.182, t=3.968, p=0.001). همچنین شاخصهای همخطی نشان دادند که مفروضه عدم همخطی چندگانه رعایت شده است. یافتهها نشان دادند که تابآوری و کمالگرایی نقش معناداری در پیشبینی فرسودگی تحصیلی دانشجویان دارند. بر این اساس، کمالگرایی میتواند به عنوان عامل خطر در افزایش فرسودگی تحصیلی عمل کند، در حالی که تابآوری نقش محافظتی داشته و با کاهش فرسودگی تحصیلی همراه است. بنابراین، طراحی مداخلات آموزشی و روانشناختی با هدف تقویت تابآوری و تعدیل ابعاد ناسازگارانه کمالگرایی میتواند در کاهش فرسودگی تحصیلی دانشجویان مؤثر باشد.
دانلودها
مراجع
Ahmadvand, Z., Heidari-Nasab, L., & Shaeeri, M. R. (2013). Predicting psychological well-being based on mindfulness components in students. Applied Psychology Quarterly, 7(2), 69-84.
Baer, R. A., Smith, G. T., Hopkins, J., Krietemeyer, J., & Toney, L. (2006). Using self-report assessment methods to explore facets of mindfulness. Assessment, 13(1), 27-45. https://doi.org/10.1177/1073191105283504
Chang, K. J., Seo, J., Kim, M.-J., Song, H.-Y., & Kim, M. S. (2025). Psychological Mechanism Contributing to Academic Burnout and Depression in College Students: Focus on Evaluation Concern Perfectionism, Academic Procrastination, Fear of Failure, and Self-Handicapping. Korean Assoc Learner-Centered Curric Instr, 25(2), 807-824. https://doi.org/10.22251/jlcci.2025.25.2.807
Connor, K. M., & Davidson, J. R. (2003). Development of a new resilience scale: The Connor-Davidson Resilience Scale (CD-RISC). Depression and Anxiety, 18(2), 76-82. https://doi.org/10.1002/da.10113
Faiman, H. B., & Strouse, G. A. (2025). Perfectionism and Academic Burnout in High-Achieving Undergraduate Students. Gifted Child Quarterly, 69(3), 269-284. https://doi.org/10.1177/00169862251326467
Fischer, K., Miller, A., & Clark, S. (2023). Educational pressure, perfectionism, and quality of life in university students: A longitudinal study. International Journal of Stress Management, 30(2), 154-169.
Goswami, A., & Baksi, R. (2025). Perfectionism as a catalyst to anxiety and burnout: A study among university students. International Journal of Indian Psychology, 13(1), 273-287. https://doi.org/10.33545/26648377.2025.v7.i1d.103
Hawkins, S., & Mackinnon, S. P. (2025). Does Perfectionism Moderate the Relationship Between Postsecondary Student Stress and Academic Self-Efficacy, Self-Concept, and Burnout? Canadian Journal of Behavioural Science/Revue canadienne des sciences du comportement. https://doi.org/10.1037/cbs0000466
Hill, R. W., Huelsman, T. J., Furr, R. M., Kibler, J., Vicente, D. S., & Kennedy, C. (2004). A new measure of perfectionism: The Hill Perfectionism Inventory. Journal of Personality Assessment, 82(1), 80-91. https://doi.org/10.1207/s15327752jpa8201_13
Madigan, D. J., & Curran, T. (2023). Does perfectionism predict changes in academic burnout? A systematic review and meta-analysis. Personality and individual differences, 201, 111-124.
Maslach, C., Schaufeli, W. B., & Leiter, M. P. (2002). Job burnout. Annual review of psychology, 52(1), 397-422. https://doi.org/10.1146/annurev.psych.52.1.397
Mohammadi, M. (2005). Investigating factors affecting resilience in individuals at risk of substance abuse University of Social Welfare and Rehabilitation Sciences]. Tehran.
Piredda, M., Cascio, A. L., Marchetti, A., Campanozzi, L. L., Pellegrino, P., Mondo, M., Latina, R., Maria, M. D., Alvaro, R., & Marinis, M. G. D. (2025). Development and Psychometric Testing of Perfectionism Inventory to Assess Perfectionism and Academic Stress in University Students: A Cross-Sectional Multi-Centre Study. European Journal of Investigation in Health Psychology and Education, 15(6), 94. https://doi.org/10.3390/ejihpe15060094
Sari, L., Thahir, A., & Adnan Reza, F. (2024). Academic burnout in terms of perfectionism and self-efficacy. Unpublished manuscript. https://civilica.com/doc/1203522/
Souri, A., Aghayousefi, A., & Dortaj, F. (2024). Explaining the Phenomenon of Academic Burnout in Students Based on the Role of Academic Procrastination and Parental Perfectionism: A Study of Secondary School Students in Qom. Sociology of Education, 10(3), 98-108.
Tabe Bordbar, F. (2024). Structural Relationship between Basic Psychological Needs and Academic Engagement: The Mediating Role of Perfectionism. Scientific Quarterly of Research in School and Virtual Learning, 11(4), 43-54.
دانلود
چاپ شده
ارسال
بازنگری
پذیرش
شماره
نوع مقاله
مجوز
حق نشر 1404 فاطمه محمد نژاد, غلامرضا عزیزی, کتایون حدادی (نویسنده)
این پروژه تحت مجوز بین المللی Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 می باشد.
