تحلیل نقش یادگیری مبتنی بر حل مسئله در پرورش مهارت‌های تفکر انتقادی دانش‌آموزان مقطع متوسطه

نویسندگان

    سیروس زارعی کارشناسی ارشد برنامه ریزی درسی، دانشگاه کاشان، کاشان، ایران
    منصور درخشنده * کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران mansour.derakhshandeh2017@gmail.com
https://doi.org/10.61838/jcbl.1.2.11

کلمات کلیدی:

یادگیری مبتنی بر حل مسئله, تفکر انتقادی، تحلیل و استدلال منطقی , تصمیم‌گیری , خودنظم‌دهی شناختی

چکیده

این پژوهش با هدف بررسی نقش یادگیری مبتنی بر حل مسئله در پرورش مهارت‌های تفکر انتقادی دانش‌آموزان مقطع متوسطه انجام شد. این پژوهش از نوع کیفی بود و با استفاده از روش پدیدارشناسی تفسیری انجام شد. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با ۲۵ دانش‌آموز مقطع متوسطه شهر تهران که به‌صورت هدفمند انتخاب شده بودند، جمع‌آوری شد. مصاحبه‌ها تا رسیدن به اشباع نظری ادامه یافت و برای تحلیل داده‌ها از نرم‌افزار NVivo و روش تحلیل مضمون استفاده شد. نتایج نشان داد که یادگیری مبتنی بر حل مسئله تأثیر قابل‌توجهی بر بهبود مهارت‌های تفکر انتقادی دارد. در این راستا، سه دسته اصلی شامل "تحلیل و استدلال منطقی"، "تصمیم‌گیری آگاهانه و خلاقانه"، و "خودنظم‌دهی شناختی و هیجانی" استخراج شد. دانش‌آموزان گزارش کردند که این روش آموزشی باعث بهبود توانایی تحلیل مسائل پیچیده، افزایش خلاقیت در حل مسائل، انعطاف‌پذیری شناختی بیشتر، و تقویت مهارت‌های خودتنظیمی در یادگیری شده است. یادگیری مبتنی بر حل مسئله رویکردی مؤثر در پرورش تفکر انتقادی دانش‌آموزان محسوب می‌شود و می‌تواند به بهبود مهارت‌های شناختی، تصمیم‌گیری، و یادگیری مستقل آن‌ها کمک کند. یافته‌های این پژوهش پیشنهاد می‌کند که نظام‌های آموزشی با ادغام این رویکرد در برنامه‌های درسی، زمینه توسعه مهارت‌های تفکر انتقادی را در دانش‌آموزان فراهم آورند.

دانلودها

دسترسی به دانلود اطلاعات مقدور نیست.

مراجع

Achmad, W. K. S., & Utami, U. (2023). High-Order Questions Improve Students' Critical Thinking Skills in Elementary Schools. International Journal of Elementary Education, 7(2), 196-203. https://doi.org/10.23887/ijee.v7i2.61607

Aji, G. P., & Nugraheni, B. I. (2023). Critical Thinking Skills of High School and Vocational School Students in Indonesia: A Literature Review. International Journal of Education and Social Science Research, 06(03), 353-367. https://doi.org/10.37500/ijessr.2023.6328

Algiranto, A., & Sulistiyono, S. (2021). Development of Physics Students Worksheets With Scientific Approaches to Improve Skills Critical Thinking and High School Student Learning Outcomes. Jurnal Geliga Sains Jurnal Pendidikan Fisika, 8(2), 107. https://doi.org/10.31258/jgs.8.2.107-113

Amaliyah, T., Rusdianto, R., & Supeno, S. (2023). The Effect of the 5E Learning Cycle Model on the Critical Thinking Skills of Junior High School Students in Learning Science. Prisma Sains Jurnal Pengkajian Ilmu Dan Pembelajaran Matematika Dan Ipa Ikip Mataram, 11(2), 253. https://doi.org/10.33394/j-ps.v11i2.7223

Andayani, S. (2020). Development of Learning Tools Based on Discovery Learning Models Combined With Cognitive Conflict Approaches to Improve Students' Critical Thinking Ability. Jurnal Penelitian Pendidikan Ipa, 6(2), 238-242. https://doi.org/10.29303/jppipa.v6i2.438

Angelina, N. M., Suciati, R., Safahi, L., & Astuti, Y. (2024). Pengaruh Model Pembelajaran Autentik Terhadap Keterampilan Berpikir Kritis Siswa SMA. Bioscientist Jurnal Ilmiah Biologi, 12(1), 159. https://doi.org/10.33394/bioscientist.v12i1.9992

Anggraeni, N., Rustini, T., & Wahyuningsih, Y. (2022). Keterampilan Berpikir Kritis Siswa Sekolah Dasar Pada Mata Pelajaran Ips Di Kelas Tinggi. Jurnal Review Pendidikan Dasar Jurnal Kajian Pendidikan Dan Hasil Penelitian, 8(1), 84-90. https://doi.org/10.26740/jrpd.v8n1.p84-90

Haris, A. (2024). Analysis of Critical Thinking Skills of High School Students. Jurnal Pendidikan Fisika, 12(1), 23-32. https://doi.org/10.26618/jpf.v12i1.12677

Lisenkova, A. D. (2023). Clusters of Critical Thinking Skills of Modern High School Students. Pedagogika Voprosy Teorii I Praktiki, 8(5), 463-469. https://doi.org/10.30853/ped20230084

Mukhametkairov, Yermentayev, Matayev, Duissekeyeva, & Saduakassova. (2024). Critical Thinking as a Factor in the Development of Soft Skills. Bulletin Series Psychology, 79(2). https://doi.org/10.51889/2959-5967.2024.79.2.009

Noris, M., Saputro, S., & Muzazzinah, M. (2022). The Virtual Laboratory Based on Problem Based Learning to Improve Students' Critical Thinking Skills. European Journal of Mathematics and Science Education, volume-3-2022(volume-3-issue-1-june-2022), 35-47. https://doi.org/10.12973/ejmse.3.1.35

Nuraeni, D. D. (2024). Using Virtual Laboratory to Improve Student's Critical Thinking Ability in Learning Chemistry in High School. Jes, 20(5s), 544-551. https://doi.org/10.52783/jes.2270

Pamaos, K. G., Albacite, H. M., Bacayan, M. S., Bagatnan, J., Calaycay, R. C., Libanon, K. P., Navarro, J. Y., Niog,J. K. C., Yosores, J. P., Clamares, K. J. M., & Pelandas, A. M. O. (2024). A Correlational Study Between Critical Thinking Skills and Decision Making of the Senior High School Students. International Journal of Research and Innovation in Social Science, VIII(IV), 3075-3081. https://doi.org/10.47772/ijriss.2024.804287

Pertiwi, N. P., Saputro, S., Yamtinah, S., & Kamari, A. (2024). Enhancing Critical Thinking Skills Through Stem Problem-Based Contextual Learning: An Integrated E-Module Education Website With Virtual Experiments. Journal of Baltic Science Education, 23(4), 739-766. https://doi.org/10.33225/jbse/24.23.739

Rizki, A., Khaldun, I., & Pada, A. U. T. (2021). Development of Discovery Learning Student Worksheets to Improve Students' Critical Thinking Skills in Chemical Balance Materials. Jurnal Penelitian Pendidikan Ipa, 7(4), 707-711. https://doi.org/10.29303/jppipa.v7i4.829

Sari, W. R., Supeno, S., & Nuha, U. (2023). Development of Scrapbook Media to Improve Critical Thinking Skills of Junior High School Students in Science Learning. Jurnal Pendidikan Mipa, 24(1), 235-247.https://doi.org/10.23960/jpmipa/v24i1.pp235-247

Sudirman, S., & Yusnaeni, Y. (2020). Students’ Metacognitive and Critical Thinking Skills in Thermochemistry. JTK (Jurnal Tadris Kimiya), 5(2), 242-251. https://doi.org/10.15575/jtk.v5i2.9616

Sugiharti, G., Siregar, M. I., Samosir, D., & Anugrah, A. N. (2024). Improving Student’s Critical Thinking Ability Using HOTS-Based Modules in Chemistry Learning. Journal of Ecohumanism, 3(4), 118-127. https://doi.org/10.62754/joe.v3i4.3494

Suryani, I., Senam, S., & Wilujeng, İ. (2020). Analysis of Junior High School Student’s Critical Thinking Skills Integrated With the Local Potential of Eremerasa Nature Tourism. Journal of Physics Conference Series, 1440(1), 012096. https://doi.org/10.1088/1742-6596/1440/1/012096

Suryawan, I. P. P., Sudiarta, I. G. P., Suharta, I. G. P., & Pujawan, I. G. N. (2024). Students’ Critical Thinking Ability in Solving Controversial Mathematical Problems Seen From Computational Thinking. International Journal of Religion, 5(11), 3038-3051. https://doi.org/10.61707/dd3d5t59

Syam, M., Efwinda, S., Putri, D. A., Habibah, H., Hakim, A., & Damayanti, P. (2024). Assessing Senior High School Students’ Critical Thinking Skills on Global Warming in Samarinda. Jurnal Penelitian & Pengembangan Pendidikan Fisika, 10(2), 381-394. https://doi.org/10.21009/1.10214

Trang, D. P. Q. (2021). Practical State of Critical Thinking Skills of Da Nang High School Students. Ra Journal of Applied Research, 07(11). https://doi.org/10.47191/rajar/v7i11.13

Wulandari, D. S., Prayitno, B. A., & Maridi, M. (2022). Developing the Guided Inquiry-Based Module on the Circulatory System to Improve Student's Critical Thinking Skills. Jpbi (Jurnal Pendidikan Biologi Indonesia), 8(1), 77-85. https://doi.org/10.22219/jpbi.v8i1.16512

چاپ شده

۱۴۰۳/۰۴/۱۴

ارسال

۱۴۰۳/۰۱/۳۰

بازنگری

۱۴۰۳/۰۳/۰۳

پذیرش

۱۴۰۳/۰۳/۲۳

شماره

نوع مقاله

مقالات

ارجاع به مقاله

زارعی س.، و درخشنده م. (1403). تحلیل نقش یادگیری مبتنی بر حل مسئله در پرورش مهارت‌های تفکر انتقادی دانش‌آموزان مقطع متوسطه. مجله شناخت، رفتار، یادگیری، 1(2)، 171-181. https://doi.org/10.61838/jcbl.1.2.11

مقالات مشابه

21-30 از 213

همچنین برای این مقاله می‌توانید شروع جستجوی پیشرفته مقالات مشابه.